Dupia'nın değişmez omurgası ve kendini nasıl yönettiğinin ilkeleri. Üye olmasan da okuyabilirsin — çünkü şeffaflık bir tercih değil, bir ilkedir.
Sürüm 1.0 · 16 Haziran 2026
Dupia bir şirket değil; ortak kararlar alan bir dijital topluluktur. Bu anayasa, Dupia'nın değişmez omurgasını ve kendini nasıl yönettiğini açıkça ortaya koyar. Burada yazılanlar gizli değildir; herkese açıktır — çünkü şeffaflık bizim için bir tercih değil, bir ilkedir.
Dupia kâr amacı gütmez ve sahibi yoktur. Hiçbir kişi, kurum ya da sermaye Dupia üzerinde mülkiyet veya egemenlik iddia edemez. Dupia, üyelerinin ortak emanetidir.
Her karar, her özellik ve her satır kod önce etik açıdan değerlendirilir. Büyüme, etkileşim ya da gelir hiçbir zaman etik ilkelerin önüne geçemez.
Kayıt olan herkes bir Dupian kimliği edinir. Kimlik, kişinin Dupia'daki varlığıdır ve evrenseldir.
Vatandaşlık — ağ kurma, oy ve katkı hakları — yalnızca başka bir vatandaşın davetiyle kazanılır. Kimlik, vatandaşlık değildir (ADR-064); ikisi birbirine karıştırılamaz.
Her Dupian görüşünü özgürce ifade edebilir. İfade engellenmez; yalnızca YBF aynasıyla birlikte düşünülür.
Bir Dupian her an ayrılabilir. Ayrılan kişinin kişisel ifadesi silinir; topluluğa ait civic kayıt ise 'Ayrılmış Dupian' olarak korunur (Karma · ADR-046). Bağ silinmez, kimlik gizlenir.
Kararlar anlık oyla değil, görüşlerin olgunlaştığı bir müzakereyle alınır. Oyun yönü kapanışa dek gizlidir; sonuç kapanışta herkese açılır (ADR-048).
Her vatandaşın oyu eşittir. Ağırlıklı oy, satın alınabilir etki veya gizli oy mekanizması yoktur.
Yayımlanan her karar değiştirilemez bir kayıttır (ADR-041). Düzeltmeler silinerek değil, yeni not olarak eklenir.
Beğeni, takipçi, görüntülenme, sıralama ya da herhangi bir gösteriş sayacı bulunmaz (§5.0). Değer popülerlikle ölçülmez; kimse sayılarla yarışmaz.
Dupia dikkati sömürmez. Sonsuz akış, otomatik oynatma ve 'kaçırdıkların' türü dürtme bildirimleri yoktur. İçerik kronolojiktir; biten yerde kapanır.
Anayasa, kararlar ve yönetişim herkese açıktır; üye olmayan biri de okuyabilir. Kapalı olan tek şey kişisel veridir.
Dupia yalnızca gerekli olanı, açık rızayla toplar. Konum yalnız bölge seviyesinde (~1 km) kullanılır; tam koordinat asla saklanmaz.
Dupia bireysel bir temel gelir dağıtmaz. Ortak kaynaklar, topluluğun müzakereyle belirlediği kolektif amaçlara yönlendirilir.
Şirket olmama, egemenlik reddi, gösterişsizlik, radikal şeffaflık, bir kişi-bir oy, gizli oyun yokluğu ve kimlik ≠ vatandaşlık ilkeleri değiştirilemez.
Omurga dışındaki maddeler, açık müzakere ve nitelikli çoğunlukla değiştirilebilir. Süreç şeffaftır; her değişiklik kayda geçer ve sürüm numarası artar.
Bu ilkeler Dupia'nın omurgasıdır. Müzakereyle bile değiştirilemezler.
Dupia, içeriği ve görüşleri beş eksende okur. Bu bir not ya da hüküm değil; bir aynadır — yansıtır, karar Dupian'ındır.
Omurga dışındaki maddeler değiştirilebilir — ama kolay değil. Her değişiklik açık bir müzakereden geçer ve kayda girer.