Ortak kararlar, ortak değer, ortak gelecek.
Sahibi olmayan, kâr gütmeyen bir dijital topluluk. Üye olmasan da her şeyi okuyabilirsin — şeffaflık bir tercih değil, bir ilkedir.
Katılım davetle başlar; güven ve katkıyla büyür. Açık kayıt yoktur — zaten üyeysen giriş yap.
Dupia, içeriği ve görüşleri beş eksende okur. Bu bir hüküm değil; bir aynadır — yansıtır, karar Dupian'ındır.
Kişisel, kurumsal ve kamusal sınırlar netleşiyor mu — yoksa zorlanıyor mu?
Katılım gönüllü mü — baskı, dayatma ya da manipülasyon var mı?
Kişi değil, durum mu ele alınıyor — aşağılayıcı, suçlayıcı dil var mı?
Karşıt görüşe yer açılıyor mu — azınlığın sözü duruyor mu?
İddialar gözlemlenebilir gerçeklikle — doğa, fizik, biyolojiyle — uyumlu mu? Zemin budur.
Tek bir −1, bir vetodur. Bir eksende uyumsuzluk, kararı durduran bir uyarıdır — ve bu uyarı kırmızı değil, amber'dır. Yargılamaz; düşündürür.
Görüşler bir müzakerede olgunlaşır; oyun yönü kapanışa dek gizlidir.
Bir kişi, bir oy. Açık oyla karara varılır; sonuç kapanışta herkese açılır.
Karar çoğunluğuyla ve azınlığıyla yayımlanır; azınlığın görüşü gerekçesiyle kayda geçer.
Bu ilkeler Dupia'nın temelidir. Müzakereyle bile değiştirilemezler — Dupia'yı Dupia yapan şey budur.
YBF bir puan tablosu değil; Dupia'nın nasıl düşündüğünün hikâyesidir. Her eksen, bir kararın insana ve gerçeğe ne kadar saygılı kaldığını sorar.
Sağlıklı bir topluluk, sınırları tanıyan bir topluluktur. Sınır ekseni sorar: kişisel, kurumsal ve kamusal alanlar birbirine karışıyor mu? Bir karar, birinin alanını izinsiz zorluyor mu?
Sınırlı: her şeyin herkese ait olmadığını bilir. Bir kararın iyi niyeti, başkasının sınırını ihlal etmesini meşru kılmaz.
Katılım gönüllüdür. Özgürlük ekseni, bir görüşün ya da kararın arkasında baskı, dayatma ya da sessiz bir manipülasyon olup olmadığını sorar.
Özgür: kimse zorla ikna edilmez, kimse korkuyla susturulmaz. Bir Dupian her an ayrılabilir; bağ kalır, kimlik gizlenir.
Tartışılan kişi değil, durumdur. Onur ekseni, dilin aşağılayıcı, etiketleyici ya da suçlayıcı olup olmadığını sorar.
Onurlu: en sert anlaşmazlıkta bile karşısındakinin insanlığını hedef almaz. Fikir çürütülür, insan değil.
Saygılı: itiraz kayda geçer; azınlığın görüşü silinmez. Bir karar çoğunlukla alınsa bile, karşı çıkanın gerekçesi yayın organında gerekçesiyle durur.
Saygı ekseni sorar: karşıt görüşe yer açıldı mı, yoksa susturuldu mu? Dupia'da kazanan, kaybedeni silmez.
Gerçeklik, diğer dört eksenin üzerinde durduğu zemindir. İddialar gözlemlenebilir gerçeklikle — doğa, fizik ve biyolojiyle — uyumlu mu?
Gerçekçi: iyi niyet, yanlış bir olguyu doğru yapmaz. Bir karar ne kadar onurlu olursa olsun, gerçeği yok sayıyorsa zemini kayar.